تحلیل ایندیپندنت: ایران پس از شش ماه جنگ چه به دست آورده و چه از دست داده است؟

ایران متحمل خسارتهای سنگینی شده، اما با افزایش «اهمیت راهبردی» خود در منطقه همچنان پابرجا مانده است
به نوشته روزنامه ایندیپندنت، ایران در شش ماه گذشته خسارتهای مادی بسیار بیشتری نسبت به آمریکا متحمل شده، اما در عین حال توانسته جایگاه خود را بهعنوان یک بازیگر مهم و تأثیرگذار در منطقه حفظ کند.
دکتر آندریاس کریگ، مدرس ارشد دانشکده مطالعات امنیتی کینگز کالج لندن، به ایندیپندنت گفت توان نظامی متعارف ایران بهشدت تضعیف شده، اقتصاد این کشور تحت فشار شدیدی قرار گرفته و شبکه منطقهای تهران نیز نسبت به پیش از آغاز جنگ ضعیفتر شده است.
او گفت سوریه تا حد زیادی دیگر آن «عمق راهبردی» گذشته را برای ایران فراهم نمیکند، حزبالله همچنان تحت فشار شدید قرار دارد و تهران بیش از گذشته به عراق و بهویژه حوثیها برای ایجاد فشار در سراسر منطقه متکی شده است.
با این حال، کریگ معتقد است مهمترین دستاورد ایران این بوده که نشان داده قدرت بازدارندگی و اعمال فشار این کشور را نمیتوان صرفاً بر اساس تعداد موشکها یا فرماندهانی که از دست داده، اندازهگیری کرد.
به گفته او، با تضعیف توان نظامی متعارف ایران، تنگه هرمز از نظر راهبردی برای تهران باارزشتر شده است.
کریگ افزود ایران نشان داده که حتی بدون شکست دادن نیروی دریایی آمریکا، میتواند نااطمینانی اقتصادی در کشورهای حاشیه خلیج فارس و اقتصاد جهانی ایجاد کند. تهران میتواند کشتیرانی، زیرساختهای انرژی و ارتباطات دریایی را تهدید کند و در نتیجه کشورهای حاشیه خلیج فارس را به سمت درخواست برای کاهش تنش سوق دهد.
ایران نفوذ خود را از دست داده، اما همچنان مهم است
این کارشناس همچنین گفت روابط منطقهای ایران صرفاً از هم نپاشیده، بلکه پیچیدهتر شده است.
به گفته او، روابط تهران با امارات متحده عربی بهشدت تیره شده، اما قطر، عمان و بهطور فزایندهای عربستان سعودی به این نتیجه رسیدهاند که ایران را نمیتوان صرفاً از طریق قدرت نظامی آمریکا مهار کرد.
کریگ گفت این کشورها به سازوکارهای مستقل خود برای مدیریت روابط با تهران نیاز دارند.
او در جمعبندی گفت:
«ایران نفوذ خود را از دست داده، اما اهمیت و نقش خود را حفظ کرده است؛ موضوعی که اهمیت بسیار زیادی دارد.»
به اعتقاد این کارشناس، در منطقه پس از جنگ، اگر ایران از اعمال فشار و اقدامات قهرآمیز خودداری کند و یاد بگیرد چگونه اجماع ایجاد کند، ممکن است بتواند اهمیت و حتی نفوذ منطقهای خود را افزایش دهد.




