ژاپن با کمبود اعضای خاندان سلطنتی روبهروست؛ چرا هنوز به زنان اجازه نمیدهد امپراتور شوند؟

خاندان سلطنتی ژاپن، قدیمیترین پادشاهی موروثی جهان، با بحرانی جدی در زمینه جانشینی روبهرو شده است. شمار اعضای این خاندان طی دهههای گذشته به شدت کاهش یافته و در حال حاضر تنها سه مرد واجد شرایط برای جانشینی تاج و تخت «گل داوودی» باقی ماندهاند. با وجود این بحران، قوانین ژاپن همچنان اجازه نمیدهد یک زن به مقام امپراتوری برسد.
بر اساس قانون خاندان امپراتوری که پس از جنگ جهانی دوم تصویب شد، تنها مردانی که از نسل پدری خاندان امپراتوری هستند میتوانند بر تخت سلطنت بنشینند. در نتیجه، شاهزاده آیکو، تنها فرزند امپراتور ناروهیتو، با وجود محبوبیت فراوان در میان مردم، از حق جانشینی محروم است.
دولت ژاپن برای جلوگیری از بحران جانشینی، به جای اصلاح قانون و اجازه دادن به زنان برای رسیدن به مقام امپراتوری، در حال بررسی طرحی است که بر اساس آن، نوادگان مرد شاخههای قدیمی خاندان سلطنتی که پس از جنگ جهانی دوم جایگاه سلطنتی خود را از دست دادهاند، دوباره به خانواده امپراتوری بازگردانده شوند. همچنین پیشنهاد شده است که شاهزادهخانمها پس از ازدواج با افراد عادی، همچنان جایگاه سلطنتی خود را حفظ کنند؛ هرچند فرزندان آنها همچنان حق جانشینی نخواهند داشت.
حامیان اصلاح قانون میگویند سادهترین راهحل، اجازه دادن به زنان برای نشستن بر تخت امپراتوری است. نظرسنجیهای اخیر نیز نشان میدهد اکثریت شهروندان ژاپن از امپراتور شدن یک زن، از جمله شاهزاده آیکو، حمایت میکنند.
در مقابل، محافظهکاران، بهویژه در حزب حاکم، با این تغییر مخالفاند و معتقدند تداوم سنت چندصدساله انتقال تاج و تخت از طریق نسل پدری باید حفظ شود. آنان استدلال میکنند که این اصل، بخشی از هویت تاریخی و فرهنگی نظام امپراتوری ژاپن است.
این در حالی است که در تاریخ ژاپن پیشتر چندین زن به عنوان امپراتور حکومت کردهاند، اما همگی از نسل پدری خاندان امپراتوری بودند و پس از آنان، قانون جانشینی دوباره به نفع مردان تغییر یافت. آخرین امپراتور زن ژاپن، امپراتریس گو-ساکوراماچی، بیش از دو قرن پیش بر تخت سلطنت نشست.



