آکسیوس: رویارویی اسکات بسنت با هاوارد لوتنیک در اتاق وضعیت کاخ سفید بر سر انفعال در برابر چین

اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در جلسهای در اتاق وضعیت کاخ سفید، هاوارد لوتنیک، وزیر بازرگانی، را به دلیل خودداری وزارت بازرگانی از قرار دادن شرکت «مگاسپید» در فهرست سیاه شرکتهای تهدیدکننده امنیت ملی آمریکا مورد انتقاد قرار داد.
این شرکت که از مشتریان انویدیاست، متهم شده است تراشههای آمریکایی را بهصورت غیرقانونی به چین منتقل کرده است.
چرا این موضوع اهمیت دارد؟
وزارت بازرگانی آمریکا مسئول نظارت بر صادرات فناوریهای حساس این کشور است. اکنون عملکرد لوتنیک و بهویژه خودداری او از برخورد با شرکتهایی که احتمال دارد فناوریهای آمریکایی را به چین منتقل کنند، با انتقادهای بیشتری روبهرو شده است.
این پرونده پس از انتشار گزارشهایی درباره ارتباطات جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، با آلیس هوانگ، یکی از کارکنان شرکت مگاسپید که از سوی دستگاههای اطلاعاتی آمریکا به جاسوسی برای چین مظنون شده است، حساسیت بیشتری پیدا کرده است.
جزئیات ماجرا
در جلسهای که روز پنجشنبه، پس از انتخابات میاندورهای آمریکا، در اتاق وضعیت کاخ سفید برگزار شد، بسنت از لوتنیک پرسید چرا نام شرکت مگاسپید هنوز در فهرست نهادهای تحت محدودیت وزارت بازرگانی قرار نگرفته است.
لوتنیک در پاسخ گفت که این موضوع را بررسی خواهد کرد.
جف کسلر، معاون وزیر بازرگانی آمریکا، نیز پیشتر در جلسات مختلف معاونان دولت درباره فعالیتهای شرکت مگاسپید هشدارهایی دریافت کرده بود.
با این حال، منابع آگاه به آکسیوس گفتهاند که لوتنیک طی یک سال گذشته بارها مانع تلاش دیگر مقامهای دولت برای پاسخگو کردن شرکت مگاسپید شده است؛ شرکتی که متهم است تراشههای آمریکایی را بهطور غیرقانونی به چین منتقل کرده است.
نگرانی لوتنیک این بوده که اقدام علیه این شرکت ممکن است تنشهای تجاری میان آمریکا و چین را تشدید کند.
پیشینه ماجرا
وزارت بازرگانی آمریکا پس از انتشار یک یادداشت اطلاعاتی محرمانه که مارکو روبیو، وزیر خارجه و مشاور امنیت ملی وقت آمریکا، بر آن نظارت داشت، بیش از پیش به دلیل نحوه رسیدگی به پرونده مگاسپید زیر فشار قرار گرفت.
بر اساس گزارش قبلی آکسیوس، لوتنیک از جمله مقامهایی بود که در ماه مه، پیش از سفر به چین، این گزارش اطلاعاتی را دریافت کرده بود.
روز سهشنبه، روزنامه نیویورکتایمز گزارش داد که جف کسلر، معاون وزیر بازرگانی، پس از مداخله انویدیا، ناگهان تحقیقات درباره شرکت مگاسپید را متوقف کرده است.
همچنین روزنامه فایننشال تایمز گزارش داد که وزارت بازرگانی، با وجود فشار چندین نهاد دولتی آمریکا برای قرار دادن مگاسپید در فهرست سیاه، اقدامات لازم در این زمینه را به تأخیر انداخته است.
آنچه در جلسه اتاق وضعیت گذشت
به گفته منابع آگاه آکسیوس، از پاییز ۲۰۲۵ تاکنون، مقامهای کاخ سفید و دستگاههای اطلاعاتی آمریکا بارها از لوتنیک و مشاوران ارشد او خواسته بودند علیه شرکت مگاسپید اقدام کنند، اما این درخواستها با مخالفت روبهرو شده بود.
به همین دلیل، بسنت روز پنجشنبه شخصاً این موضوع را در جلسه اتاق وضعیت مطرح کرد.
یکی از منابع آگاه از جزئیات جلسه گفته است که بسنت از لوتنیک پرسید:
«چرا نام مگاسپید هنوز در فهرست شرکتهای مشمول محدودیت قرار نگرفته است؟»
به گفته منابع، لوتنیک ابتدا با تردید پاسخ داد و سپس گفت:
«نمیدانم. این موضوع را بررسی میکنم.»
یکی از منابع آگاه که تجربه گستردهای در زمینه اختلافات مربوط به صادرات تراشهها دارد، این پاسخ را «چرند» توصیف کرد. به گفته او، لوتنیک از زمانی که یادداشت اطلاعاتی تهیهشده تحت نظارت مارکو روبیو را دریافت کرده بود، در برابر هرگونه اقدام علیه مگاسپید مقاومت میکرد؛ یادداشتی که نگرانیهای امنیتی درباره فعالیتهای این شرکت را تشریح کرده بود.اهمیت امنیتی پرونده
تراشههای هوش مصنوعی انویدیا توان پردازشی لازم برای توسعه پیشرفتهترین سامانههای هوش مصنوعی را فراهم میکنند. این فناوریها میتوانند در توسعه جنگافزارهای پیشرفته و انجام حملات سایبری نیز مورد استفاده قرار گیرند.
به همین دلیل، جلوگیری از انتقال غیرقانونی این تراشهها به چین، یکی از موضوعات مهم امنیت ملی آمریکا محسوب میشود.
اختلافات پشت پرده
اختلاف میان بسنت و لوتنیک به دوران انتقال قدرت پس از انتخابات ریاستجمهوری آمریکا بازمیگردد؛ زمانی که هر دو برای تصدی وزارت خزانهداری رقابت میکردند.
پس از آنکه ترامپ بسنت را برای این سمت انتخاب کرد، اختلافات این دو مقام در زمینه سیاستهای تجاری نیز ادامه پیدا کرد.
رویارویی اخیر آنها در شرایطی اتفاق افتاده که اجرای محدودیتهای صادراتی آمریکا در وزارت بازرگانی با کندی مواجه شده است. این مسئله نارضایتی مقامهای امنیت ملی آمریکا را برانگیخته است؛ مقامهایی که معتقدند وزارت بازرگانی برای جلوگیری از تشدید تنش با چین، از برخورد با برخی شرکتها خودداری میکند.قرار دادن یک شرکت در فهرست سیاه، تصمیمی است که با مشارکت چند نهاد دولتی اتخاذ میشود. وزارت بازرگانی ریاست کمیتهای را بر عهده دارد که نمایندگانی از وزارتخانههای خارجه، دفاع و انرژی در آن حضور دارند و در صورت لزوم با وزارت خزانهداری نیز مشورت میشود.
بر اساس بررسی آکسیوس از سوابق منتشرشده در روزنامه رسمی دولت فدرال آمریکا، وزارت بازرگانی طی بیش از یک سال حتی نام یک شرکت جدید را نیز به فهرست نهادهای مشمول محدودیت اضافه نکرده است؛ موضوعی که در شرایط افزایش نگرانیهای امنیتی درباره انتقال فناوریهای حساس آمریکا به چین، مورد انتقاد قرار گرفته است.واکنش وزارت بازرگانی
سخنگوی وزارت بازرگانی آمریکا، وقوع رویارویی میان بسنت و لوتنیک در اتاق وضعیت کاخ سفید را تکذیب کرد.
کریستن آیکامر، سخنگوی این وزارتخانه، گفت:
«این موضوع صحت ندارد. وزیر بسنت و وزیر لوتنیک هیچ گفتوگویی از این نوع با یکدیگر نداشتهاند.»




