تلاش نهایی لیندسی گراهام برای عادیسازی روابط عربستان و اسرائیل؛ پروژهای که با مرگ او ناتمام ماند
به گزارش آکسیوس، سناتور جمهوریخواه آمریکا، لیندسی گراهام، در هفتههای پایانی زندگی خود بخش عمدهای از تلاشهای سیاسی و دیپلماتیکش را صرف پیشبرد طرحی برای عادیسازی روابط عربستان سعودی و اسرائیل کرده بود؛ ابتکاری که از نگاه او میتوانست مهمترین دستاورد دیپلماتیک منطقه پس از پایان درگیری با ایران باشد.
بر اساس این گزارش، گراهام معتقد بود برقراری روابط رسمی میان ریاض و تلآویو باید بخشی از یک توافق جامع برای نظم جدید خاورمیانه باشد، نه صرفاً یک توافق دوجانبه. او در گفتوگوهای متعدد با دونالد ترامپ و همچنین جرد کوشنر و استیو ویتکاف، درباره راهبرد تحقق این هدف رایزنی کرده بود.
به نوشته آکسیوس، گراهام قصد داشت پس از انتخابات اسرائیل و انتخابات میاندورهای آمریکا، از ماه سپتامبر یک تلاش فشرده دیپلماتیک را آغاز کند تا چارچوب توافق تا ماه نوامبر نهایی شود و پیش از آغاز به کار کنگره جدید، امکان تصویب توافق دفاعی میان آمریکا و عربستان فراهم شود. او باور داشت دوره انتقالی میان انتخابات و آغاز به کار کنگره، بهترین فرصت برای جلب آرای لازم در سنا خواهد بود.
با این حال، این سناتور جمهوریخواه تأکید داشت که پیش از هرگونه پیشرفت، باید تنشها با ایران و بحران تنگه هرمز مهار شود. از دید او، بدون کاهش تنشهای امنیتی منطقه، پیشبرد مذاکرات میان عربستان و اسرائیل امکانپذیر نخواهد بود.
گزارش آکسیوس همچنین به دو مانع اصلی این طرح اشاره میکند: نخست، نیاز به حمایت گسترده سنای آمریکا برای تصویب پیمان دفاعی واشینگتن و ریاض، و دوم، اصرار عربستان بر ارائه یک مسیر روشن، زمانبندیشده و غیرقابل بازگشت برای تشکیل کشور فلسطین؛ شرطی که دولت کنونی بنیامین نتانیاهو با آن مخالفت کرده است. از این رو، ترکیب دولت آینده اسرائیل میتوانست نقشی تعیینکننده در سرنوشت این ابتکار داشته باشد.
آکسیوس مینویسد مرگ ناگهانی لیندسی گراهام، یکی از اصلیترین حامیان این ابتکار، ضربهای جدی به روند پیشبرد آن وارد کرده است. هرچند موانع سیاسی و امنیتی همچنان پابرجاست، اما از دست رفتن یکی از مهمترین هماهنگکنندگان این پروژه، آینده آن را با ابهام بیشتری روبهرو کرده است.
